⚖️ رأی وحدت رویه شماره 31-1365/8/20
تاریخ: 1365/8/20 — منبع: آراء وحدت رویه سالهای 62 تا 68
در مورد قتل عمدی، اگر بعضی از اولیاء دم کبیر و بعضی دیگر صغیر باشند و اولیاء دم کبیر تقاضای قصاص نمایند، با تأمین سهم صغار از دیۀ شرعی می توانند جانی را قصاص نمایند، بنابراین آراء شعب ۱۱ و ۱۶ دیوان عـالی کشـور که با این نظر مطابقت دارد صحیح و منطبق با موازین قانونی است.
این رأی بر طبق ماده واحده قانون وحدت رویه قضائی مصوب ۱۳۲۸ برای دادگاه ها و شعب دیوان عـالی کشـور در موارد مشابه الزم االتباع است.
هیأت عمومی دیوان عالی کشور
مواد قانونی مرتبط
ماده 419 — قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
اجرای قصاص و مباشرت در آن، حسب مورد، حق ولی دم و مجنی علیه است که در صورت مرگ آنان، این حق به
ورثه ایشان منتقل می شود و باید پس از استیذان از مقام رهبری از طریق واحد اجرای احکام کیفری مربوط انجام گیرد.
ماده 423 — قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
در هر حق قصاصی اگر بعضی از صاحبان آن، خواهان دیه باشند یا از ق صاص مرتکب گذشت کرده باشند، کسی که
خواهان قصاص است باید نخست سهم دیه دیگران را در صورت گذشت آنان به مرتکب و در صورت درخواست دیه به خود آنان
بپردازد.
ماده 325 — قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
ساقط می کند و حق دیگران ب رای اثبات ادعایشان محفوظ است و اگر بتوانند موجب قصاص را اثبات کنند، باید پیش از استیفای
قصاص، سهم دیه گروه اول را حسب مورد به خود آنها یا به مرتکب بپردازند.
ماده 301 — قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
قصاص در صورتی ثابت می شود که مرتکب، پدر یا از اجداد پدری مجنی علیه نباشد و مجنی علیه، عاقل و در دین با
مرتکب مساوی باشد.
تبصره چنانچه مجنی علیه مسلمان باشد، مسلمان نبودن مرتکب، مانع قصاص نیست.
ماده 398 — قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
اگر عضو مورد جنایت و عضو مورد قصاص، هر دو ناقص یا ناسالم باشند، فقط درصورتی که نقصان و عدم سالمت
در عضو مورد قصاص، مساوی یا بیشتر از عضو مورد جنایت باشد، حق قصاص ثابت است.
َ
ماده 402 — قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
اگر شخصی یک چشم کسی را درآورد یا کور کند، قصاص می شود، گرچه مرتکب بیش از یک چشم نداشته باشد و
دیه ای به وی پرداخت نمی شود. این حکم در مورد همه اعضای زوج بدن جاری است.
ماده 367 — قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
نباشند و دیه مرتکبان بیش از دیه مجنی علیهم باشد، مانند این که هر دو قاتل، مرد باشند و یکی از دو مقتول، زن باشد، خواهان
قصاص از سوی زن باید نصف دیه کامل را بپردازد که در این صورت، به سبب مشخص نبودن مرتکب قتل زن، فاضل دیه…
ماده 370 — قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
ثابت نبودن حق قصاص بر بعضی از ش رکاء به هر دلیل، مانند فقدان شرطی از شرایط معتبر در قصاص یا غیرعمدی
بودن جنایت نسبت به او، مانع از حق قصاص بر دیگر شرکا نیست و هر یک از شرکا حکم خود را دارند.
ماده 350 — قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
در صورت تعدد اولیای دم، حق قصاص برای هر یک از آنان به طور جداگانه ثابت است.
ماده 374 — قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
هرگاه دیه جنایت، بیش از دیه مقابل آن جنایت در مرتکب باشد مانند این که زنی، مردی را یا غیرمسلمانی، مسلمانی
ً
را عمدا به قتل برساند یا دست وی را قطع کند، اگر مرتکب یک نفر باشد، صاحب حق قصاص افزون بر قصاص، حق گرفتن فاضل
دیه…
ماده 354 — قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
اگر مجنی علیه یا همه اولیای دمیا برخی از آنان، صغیر یا مجنون باشند، ولی آنان با رعایت مصلحتشان حق قصاص،
مصالحه و گذشت دارد و همچنین می تواند تا زمان بلوغ یا افاقه آنان منتظر بماند. اگر برخی از اولیای دم، کبیر و عاقل و خ…
ماده 389 — قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
اگر به علت یک یا چند ضربه، جنایت های متعددی در یک یا چند عضو به وجود آید، حق قصاص برای هر جنایت،
به طور جداگانه ثابت است و مجنی علیه می تواند درباره بعضی با مرتکب مصالحه نماید، نسبت به بعضی دیگر گذشت و بعضی را
قصاص کند.
ماده 384 — قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
اگر یک نفر، دو یا چند نفر را عمدا به قتل برساند و اولیای دم همه مقتوالن، خواهان قصاص باشند، قاتل بدون این
که دیه ای بپردازد، قصاص می شود. اگر اولیای دم برخی از مقتوالن، خواهان قصاص باشند و اولیای دم مقتول یا مقتوالن دیگ…
ماده 366 — قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
اگر وقوع قتل های عمد از جانب دو یا چند نفر ثابت باشد، لکن مقتول هر قاتلی مردد باشد مانند این که دو نفر، توسط
دو نفر به قتل رسیده باشند و اثبات نشود که هر کدام به دست کدام قاتل کشته شده است، اگر اولیای هر دو مقتول، خواها…
ماده 450 — قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
در جنایت شبه عمدی، خطای محض و جنایت عمدی که قصاص در آن جایز یا ممکن نیست، در صورت درخواست
مجنی علیه یا ولی دم دیه پرداخت می شود مگر به نحو دیگری مصالحه شود.